แชร์

หายงงสักที! "น้ำหนักจริง" vs "น้ำหนักตามปริมาตร" ต่างกันยังไง? แล้วขนส่งเขาคิดเงินจากอันไหนกันแน่?

ลูกดิว เด็กฝึกงาน

อัพเดทล่าสุด: 19 ม.ค. 2026

214 ผู้เข้าชม

1. น้ำหนักจริง (Actual Weight / Gross Weight) คืออะไร?
อันนี้เข้าใจง่ายที่สุดครับ คือน้ำหนักที่เราเห็นเมื่อนำพัสดุทั้งกล่อง (รวมสินค้าและวัสดุกันกระแทก) ไปวางบน "ตาชั่ง" หน่วยออกมาเป็นกิโลกรัม (kg)

ตัวอย่าง: คุณส่งดัมเบล 1 คู่ ใส่กล่องแล้วชั่งได้ 15 กิโลกรัม -> น้ำหนักจริงคือ 15 kg

2. น้ำหนักตามปริมาตร (Volumetric / Dimensional Weight) คืออะไร?
นี่คือตัวแปรสำคัญ! มันคือการคำนวณ "พื้นที่" ที่พัสดุของคุณกินเนื้อที่ในรถบรรทุกหรือตู้คอนเทนเนอร์ โดยนำขนาด กว้าง x ยาว x สูง มาเข้าสูตรคำนวณ เพื่อแปลงค่าพื้นที่ออกมาเป็น "น้ำหนักสมมติ"

ทำไมต้องมีค่านี้?

ลองจินตนาการว่ารถบรรทุกคันหนึ่งบรรทุกแต่ "นุ่น" หรือ "โฟม" จนเต็มคันรถ น้ำหนักรวมอาจจะเบามาก แต่พื้นที่ในรถเต็มแล้ว ไม่สามารถรับของเพิ่มได้อีก บริษัทขนส่งจึงต้องมีวิธีคิดค่าเสียโอกาสของพื้นที่ที่ถูกใช้ไปครับ

สูตรคำนวณเบื้องต้น (สำหรับการขนส่งทางบกในไทยส่วนใหญ่):

(กว้าง x ยาว x สูง (หน่วยเป็น ซม.)) / 6,000* = น้ำหนักตามปริมาตร (กก.)
(หมายเหตุ: ตัวหาร 6,000 เป็นค่ามาตรฐานที่นิยมใช้ แต่อาจแตกต่างกันไปในแต่ละบริษัทขนส่ง บางแห่งอาจใช้ 5,000 ควรตรวจสอบกับผู้ให้บริการอีกครั้ง)

ตัวอย่าง: คุณส่งตุ๊กตาหมีตัวใหญ่ ใส่กล่องขนาด 50 x 50 x 60 ซม.
คำนวณ: (50 x 50 x 60) / 6,000 = 25 กิโลกรัม นี่คือน้ำหนักตามปริมาตร

⏳ แล้วสรุป... ขนส่งคิดเงินจากน้ำหนักไหน?
กฎเหล็กของวงการขนส่งทั่วโลกคือ "เลือกค่าที่มากกว่าเสมอ" (The Greater of the Two)

บริษัทขนส่งจะเปรียบเทียบระหว่าง น้ำหนักจริง กับ น้ำหนักตามปริมาตร ค่าไหนมากกว่า จะถูกนำไปใช้เป็น "น้ำหนักที่คิดค่าบริการ" (Chargeable Weight) ครับ

ลองดูตัวอย่างชัดๆ:
สถานการณ์
น้ำหนักจริง (ชั่ง)
น้ำหนักปริมาตร (สูตร)
น้ำหนักที่ถูกคิดเงิน (Chargeable Weight)
Case A: ส่งดัมเบล (หนักแต่เล็ก)
15 kg
5 kg
15 kg (คิดตามน้ำหนักจริง)
Case B: ส่งตุ๊กตายักษ์ (เบาแต่ใหญ่)
3 kg
25 kg
25 kg (คิดตามน้ำหนักปริมาตร)

ทริคประหยัดค่าส่งสำหรับ SME
เมื่อรู้กฎข้อนี้แล้ว วิธีที่จะช่วยให้คุณประหยัดค่าขนส่งได้คือการ "ลดขนาดกล่องให้เล็กที่สุดเท่าที่จะทำได้"

อย่าใช้กล่องที่ใหญ่เกินความจำเป็น
ถ้าสินค้าบีบอัดได้ (เช่น เสื้อผ้า, หมอน) พยายามบีบให้เล็กที่สุดก่อนแพ็ค
อย่าส่ง "อากาศ" หรือที่ว่างเปล่าไปในกล่อง เพราะคุณกำลังจ่ายค่าขนส่งให้กับที่ว่างเหล่านั้น

สรุป
การเข้าใจความแตกต่างระหว่าง "Actual Weight" และ "Volumetric Weight" จะช่วยให้คุณคำนวณต้นทุนค่าขนส่งได้แม่นยำขึ้น ไม่เจ็บตัวทีหลัง โดยเฉพาะใครที่ขายสินค้าชิ้นใหญ่แต่มีน้ำหนักเบา ต้องระวังเรื่องนี้เป็นพิเศษครับ!

Tags :