สินค้าคงคลัง ABC คืออะไร? การจัดการและจัดกลุ่มต้องทำอย่างไร?

สินค้าคงคลัง ABC คืออะไร ?

     สินค้าคงคลัง ABC (Activity Based Costing) คือ การจัดการสินค้าคงคลังรูปแบบหนึ่ง ที่ทำการจัดกลุ่มให้กับสินค้าคงคลัง (Inventory) เพื่อให้ง่ายต่อการตรวจเช็ค ติดตามสถานะ และวางแผนการบริหารจัดการ ให้มีสินค้าเพียงพอต่อความต้องการซื้อและกำลังการผลิต รวมไปถึงเพื่อให้เห็นนภาพรวมของต้นทุนสินค้าคงคลัง และสามารถควบคุมต้นทุนต่างๆ ให้อยู่ในเกณฑ์ที่เหมาะสมได้ ไม่เกิดต้นทุนส่วนที่ไม่จำเป็นมากจนเกินไป

การทำ ABC Analysis มีความสำคัญอย่างไร

     การวิเคราะห์สินค้าคงคลัง ABC หรือการทำ ABC Analysis นั้นถือเป็นสิ่งที่มีความสำคัญ ในการบริหารจัดสินค้าคงคลังให้มีประสิทธิภาพ เนื่องจากในการทำธุรกิจ มักจะมีสินค้าเพียงบางตัวที่สามารถสร้างยอดขายเป็นส่วนใหญ่ให้กับธุรกิจ และถือเป็นสินค้าที่มีมูลค่ามาก ส่วนสินค้าอีกประเภทหนึ่ง จะเป็นสินค้าที่มีมูลค่าน้อยหรือไม่ได้สร้างยอดขายให้กับธุรกิจ เช่น ของแถม หรือสินค้าที่ขายไม่ออก (Dead Stock)

     ซึ่งสินค้าที่แต่ละประเภท ก็จะต้องมีการบริหารจัดการที่แตกต่างกันไป ดังนั้นการวิเคราะห์สินค้าคงคลังด้วยระบบ ABC จึงช่วยให้ธุรกิจรู้ว่าควรโฟกัสและลงทุนกับสินค้าไหนเป็นพิเศษ และสินค้าไหนที่ไม่ควรลงทุนมากเกินความจำเป็น เพราะไม่ได้สร้างรายได้ให้กับธุรกิจ แต่ยังต้องมีเพื่อสนับสนุนการทำงาน

สินค้าคงคลัง ABC แบ่งออกเป็นกี่ประเภท

สำหรับการจัดเก็บสินค้าคงคลังแบบ ABC จะแบ่งสินค้าคงคลังออกเป็น 3 ประเภท ดังนี้

1.สินค้าคงคลังประเภท A

     สินค้าคงคลังประเภท A คือ สินค้าที่มีจำนวนไม่เกิน 10% ของสินค้าคงคลังทั้งหมด แต่มีมูลค่าคิดเป็น 80% ของมูลค่าสินค้าคงคลังทั้งหมด สินค้าประเภท A จึงถือเป็นสินค้าที่มีความสำคัญที่สุด

2.สินค้าคงคลังประเภท B

3.สินค้าคงคลังประเภท C

     สินค้าคงคลังประเภท C คือ สินค้าที่มีจำนวนมากกว่า 80% ของสินค้าคงคลังทั้งหมด แต่มีมูลค่าน้อยกว่า 10% ของมูลค่าสินค้าคงคลังทั้งหมด ทำให้สินค้า C ถือเป็นสินค้าที่มีความสำคัญน้อยที่สุด (แต่ยังจำเป็นต้องมี)

แนวทางการจัดการคลังสินค้าแบบ ABC

1.การจัดการสินค้าคงคลังประเภท A

     การจัดการสินค้าคงคลังประเภท A จะต้องมีการจัดการและควบคุมอย่างใกล้ชิด เพื่อให้สินค้าปลอดภัยและไม่ได้รับความเสียหาย ควรนำเอาระบบคลังสินค้าเข้ามาช่วยบริหารจัดการ ให้ง่ายและสะดวกในการตรวจเช็ค และที่สำคัญคือ ควรให้มีการสำรองให้มีสินค้าประเภท A ในคลังสินค้าอย่างเพียงพอต่อความต้องการซื้อ ไม่ให้เกิดปัญหาสินค้าขาดสต๊อก เพราะนั่นหมายถึงรายได้ที่ธุรกิจจะต้องสูญเสียไป

2.การจัดการสินค้าคงคลังประเภท B

     ในการจัดการสินค้าคงคลังประเภท B จะมีการจัดการและควบคุมเหมือนกับสินค้าประเภท A แต่จะมีความเข้มงวดและความถี่ที่น้อยกว่า โดยอาจจะทำการตรวจเช็คสินค้าเดือนละครั้ง และควรมีการนำระบบคลังสินค้ามาใช้ในการบริหารจัดการ

3.การจัดการสินค้าคงคลังประเภท C

ตำแหน่งในการจัดวางสินค้าคงคลัง ABC

• หากเป็นสินค้าที่ขายดี หรือสินค้าที่มีการเคลื่อนไหวเข้า-ออกอยู่บ่อย ควรจัดวางไว้ใกล้กับประตู เพื่อให้สามารถเคลื่อนย้ายสินค้าได้สะดวกรวดเร็ว
• สำหรับสินค้าที่มียอดขายไม่ดี ขายไม่ค่อยออก ควรจัดวางไว้ด้านในของคลังสินค้า เพื่อไม่ให้กินพื้นที่ของสินค้าที่ขายดี
• สำหรับสินค้าที่มีขนาดใหญ่ หรือมีน้ำหนักมากๆ ควรจัดวางไว้ใกล้บริเวณประตู เพื่อให้สะดวกและประหยัดเวลาการขนย้าย เพราะหากเก็บไว้ด้านใน จะทำให้ขนย้ายได้ลำบาก

ขั้นตอนการจัดกลุ่มสินค้าแบบ ABC

การที่ธุรกิจจะสามารถรู้ได้ว่าสินค้าไหนเป็นสินค้า ABC จำเป็นจะต้องทำการจัดลำดับความสำคัญและมูลค่าของสินค้าแต่ละตัวก่อน โดยขั้นตอนในการจัดกลุ่มสินค้าแบบ ABC มีดังนี้

• จัดทำข้อมูลและรายละเอียดของสินค้าคงคลังแต่ละชนิด โดยให้มีข้อมูลจำนวนสั่งซื้อต่อปี และราคาขายต่อหน่วยสินค้า
• หามูลค่าการสั่งซื้อต่อปีของสินค้าคงคลังแต่ละชนิด
• จัดลำดับสินค้าคงคลังจากมากไปน้อย ตามมูลค่าการสั่งซื้อต่อปี
• คำนวณหาเปอร์เซ็น์จำนวนหน่วยสะสม ของมูลค่าการสั่งซื้อสะสมของสินค้าคงคลังแต่ละชนิด
• เปรียบเทียบเปอร์เซ็นต์จำนวนหน่วยสะสมด้วยกราฟ และแบ่งสินค้าคงคลังเป็นสินค้าประเภท A, B, C ตามสัดส่วน

     การจัดกลุ่มและแบ่งประเภทสินค้าคงคลัง ABC นั้นมีความสำคัญอย่างมากต่อการบริหารจัดการคลังสินค้าของธุรกิจ เพราะจะช่วยทำให้ธุรกิจรู้ว่าสินค้าประเภทไหนมีมูลค่ามากที่สุด และสินค้าประเภทไหนมีมูลค่าน้อยที่สุด เพื่อให้ธุรกิจสามารถวางแผนบริหารจัดการสินค้าคงคลังได้อย่างมีประสิทธิภาพ และโฟกัสกับสินค้าที่สามารถสร้างรายได้และทำกำไรได้

     แต่ถึงอย่างนั้นการจัดการคลังสินค้าแบบ ABC นั้นก็มีรายละเอียดและขั้นตอนไม่น้อยเลย ซึ่งก็อาจจะไม่เหมาะกับทุกธุรกิจ เพราะจะเป็นการเพิ่มงานและต้นทุนของธุรกิจได้ ดังนั้นหลายธุรกิจจึงเลือกใช้บริการ Fulfillment ที่เป็นคลังสินค้าออนไลน์ เก็บ แพ็ค ส่ง แทน เพื่อประหยัดเวลาและลดต้นทุนของการบริหารจัดการคลังสินค้าเอง

BY : NOON (CC)

ที่มาของข้อมูล : packhai